1. การพ้นจากหน้าที่บำรุงรักษาสาธารณูปโภคของผู้จัดสรรที่ดิน และการจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรรตามมาตรา 44 แห่งพระราชบัญญัติการจัดสรรที่ดิน พ.ศ. 2543 แก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติการจัดสรรที่ดิน (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2568 สามารถดำเนินการได้ดังนี้

1.1 กรณีผู้จัดสรรที่ดิน เมื่อครบกําหนดระยะเวลาที่ผู้จัดสรรที่ดินต้องรับผิดชอบในการบํารุงรักษาสาธารณูปโภค และได้ตรวจสอบสภาพสาธารณูปโภคที่ผู้จัดสรรที่ดินได้จัดให้มีขึ้นตามแผนผังและโครงการตามนัยข้อ 6 ของระเบียบคณะกรรมการจัดสรรที่ดินกลาง ว่าด้วยการโอนสาธารณูปโภคให้แก่ นิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรรหรือนิติบุคคลตามกฎหมายอื่น และการขออนุมัติดำเนินการเพื่อการบำรุงรักษาสาธารณูปโภค หรือดำเนินการจดทะเบียนโอนทรัพย์สินให้เป็นสาธารณประโยชน์ พ.ศ. 2559 แล้ว ให้ผู้ซื้อที่ดินจัดสรรจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรรหรือนิติบุคคลตามกฎหมายอื่นเพื่อรับโอนทรัพย์สินอันเป็นสาธารณูปโภคไปจัดการ และดูแลบํารุงรักษา โดยผู้จัดสรรที่ดินจะต้องส่งมอบเงินตามจํานวนเงินในสัญญาคํ้าประกันการบํารุงรักษาสาธารณูปโภคให้แก่นิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรร

1.2 กรณีผู้ซื้อที่ดินจัดสรรรวมตัวกันจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรรเป็นกรณีที่ผู้จัดสรรที่ดินไม่ดําเนินการตามข้อ 1.1 หรือไม่ปฏิบัติหน้าที่ในการบํารุงรักษาสาธารณูปโภค โดยกําหนดให้ผู้ซื้อที่ดินจัดสรรจํานวนไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของจํานวนแปลงย่อยที่ได้จําหน่ายไปแล้วตามแผนผังโครงการสามารถรวมตัวกันจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรร เพื่อรับโอนสาธารณูปโภคไปดูแลแทนผู้จัดสรรที่ดินได้ เว้นแต่เมื่อมีเหตุที่ทําให้ ผู้ซื้อที่ดินจัดสรรไม่สามารถรวมตัวกันให้ถึงตามจํานวนดังกล่าวได้ ก็ให้ใช้วิธีการจัดประชุมเพื่อมีมติจัดตั้ง นิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรร โดยใช้เสียงข้างมากของผู้ซื้อที่ดินจัดสรรที่เข้าร่วมประชุมได้ แต่อย่างไรก็ดี การจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรรดังกล่าวมิได้มีผลเป็นการระงับหน้าที่และความรับผิดชอบของผู้จัดสรรที่ดิน หากผู้จัดสรรที่ดินยังมิได้จัดให้มีสาธารณูปโภคหรือบริการสาธารณะหรือดำเนินการยังไม่แล้วเสร็จตามแผนผังโครงการและกำหนดเวลาที่ได้รับอนุญาต คณะกรรมการจัดสรรที่ดินสามารถดำเนินการตามมาตรา 24 แห่งพระราชบัญญัติการจัดสรรที่ดิน พ.ศ. 2543 เพื่อให้จัดทำสาธารณูปโภคหรือบริการสาธารณะดังกล่าวให้แล้วเสร็จ และสาธารณูปโภคจะตกเป็นของนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรรโดยผลของกฎหมายนับตั้งแต่วันที่จดทะเบียนจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรร ตามมาตรา 44 วรรคท้าย แห่งพระราชบัญญัติการจัดสรรที่ดิน พ.ศ. 2543 แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการจัดสรรที่ดิน (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2568

กรณีที่มีที่ดินจัดสรรแปลงย่อยที่ยังไม่มีผู้ใดซื้อหรือได้โอนกลับมาเป็นของผู้จัดสรรที่ดินผู้จัดสรรที่ดินยังคงเป็นสมาชิกนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรร และต้องรับผิดชอบจ่ายค่าส่วนกลางในส่วนของแปลงย่อยที่ยังไม่ได้จำหน่ายตามมาตรา 47 แห่งพระราชบัญญัติการจัดสรรที่ดิน พ.ศ. 2543 และที่ดินที่เป็นสาธารณูปโภคหรือบริการสาธารณะปลอดจากภาระหนี้บุริมสิทธิ จึงสามารถบังคับคดีและยึดทรัพย์ได้เฉพาะแปลงที่ดินที่ยังเป็นชื่อของผู้จัดสรรที่ดินเท่านั้น