การออกโฉนดที่ดินสามารถดำเนินการได้ทั้งการออกโฉนดที่ดินเฉพาะรายและการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดิน โดยพิจารณาจากหลักฐานที่ดิน และที่ดินอยู่ในหลักเกณฑ์ที่จะออกโฉนดที่ดิน
คือ ผู้มีสิทธิในที่ดินได้ครอบครองและทำประโยชน์แล้ว
และไม่เป็นที่ดินที่ต้องห้ามมิให้ออกโฉนดที่ดินตามกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔๓ (พ.ศ.
๒๕๓๗) ออกตามความในพระราชบัญญัติให้ใช้ประมวลกฎหมายที่ดิน พ.ศ. ๒๔๙๗ ข้อ ๑๔ เช่น
ที่ดินสงวนหวงห้าม ที่ดินที่ราษฎรใช้ประโยชน์ร่วมกัน ที่เขา ที่ภูเขา ที่เกาะ
ป่าไม้ถาวร ป่าสงวนแห่งชาติ เป็นต้น ตามหลักเกณฑ์ดังนี้<o:p></o:p>

               กรณีมีหลักฐานในที่ดิน เช่น
ส.ค. ๑, น.ส. ๓, น.ส. ๓ ข., น.ส. ๓ ก., น.ค. ๓, กสน. ๕, ใบจอง, ใบเหยียบย่ำ
สามารถขอออกโฉนดที่ดินเป็นการเฉพาะรายได้ตามมาตรา ๕๙ แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน โดยยื่นคำขอที่สำนักงานที่ดินจังหวัด/สาขา/ส่วนแยก
ท้องที่ที่ที่ดินตั้งอยู่ (สำนักงานที่ดินอำเภอไม่สามารถยื่นคำขอออกโฉนดที่ดินได้) และนำหลักฐาน บัตรประชาชน
ทะเบียนบ้าน หลักฐานการเปลี่ยนคำนำหน้านาม ชื่อตัว ชื่อสกุล (ถ้ามี)
ไปเป็นหลักฐานประกอบคำขอ หรือนำทำการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินตามมาตรา ๕๘ และ ๕๘ ทวิ
แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน<o:p></o:p>

                 กรณีไม่มีหลักฐานในที่ดิน<o:p></o:p>

                 ๑. กรณีเป็นที่ดินที่เจ้าของที่ดินเดิมได้ครอบครองทำประโยชน์มาก่อนวันที่ประมวลกฎหมายที่ดินใช้บังคับ
(วันที่ ๑ ธันวาคม ๒๔๙๗) สามารถออกโฉนดที่ดินได้ ๒ วิธี คือ <o:p></o:p>

                        ๑.๑ การเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินตามมาตรา
๕๘ และ ๕๘ ทวิ วรรคสอง (๒) แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน
ซึ่งในปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๖๒
ขอให้ท่านสอบถามเรื่องโครงการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินจากศูนย์อำนวยการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินจังหวัดเชียงใหม่ – ลำพูน – เชียงราย
สถานที่ตั้ง ๒๘๗/๒๗-๒๘ หมู่ที่ ๔ ตำบลหนองจ๊อม
อำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่ โทร. ๐ – ๕๓๘๔ – ๕๒๔๗ เพื่อติดต่อขอทราบข้อมูลว่า ที่ดินของท่านอยู่ในแผนงานโครงการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินในปีงบประมาณ
พ.ศ. ๒๕๖๒ และอยู่ในหลักเกณฑ์ที่สามารถเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินหรือไม่
กรณีที่ดินของท่านไม่มีโครงการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดิน ท่านสามารถแจ้งข้อมูลที่ดินของท่านได้ที่ศูนย์อำนวยการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินจังหวัดเชียงใหม่
– ลำพูน – เชียงราย สำนักงานที่ดินจังหวัดหรือสำนักงานที่ดินจังหวัดสาขาท้องที่ที่รับผิดชอบตามแบบฟอร์มที่จัดส่งมาพร้อมนี้
เพื่อเป็นข้อมูลในการจัดทำแผนงานโครงการในปีต่อๆ ไป
              ๑.๒ ขอออกโฉนดที่ดินเป็นการเฉพาะรายตามมาตรา ๕๙ ทวิ
แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน โดยยื่นคำขอที่สำนักงานที่ดินจังหวัด/สาขา/ส่วนแยก
ท้องที่ที่ที่ดินตั้งอยู่ (สำนักงานที่ดินอำเภอไม่สามารถยื่นคำขอออกโฉนดที่ดินได้)
ซึ่งกรณีนี้เจ้าของที่ดินจะต้องเป็นผู้ที่ได้ปฏิบัติตามมาตรา ๒๗ ตรี แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน
กล่าวคือ
เมื่อผู้ว่าราชการจังหวัดได้ประกาศกำหนดท้องที่และวันเริ่มต้นของการสำรวจรังวัดทำแผนที่
เจ้าของที่ดินซึ่งครอบครองที่ดินโดยไม่มีหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ที่ดินและไม่มีหลักฐานสำหรับที่ดิน
ถ้าประสงค์จะได้สิทธิในที่ดินนั้น ให้แจ้งการครอบครองที่ดินต่อเจ้าพนักงานที่ดิน ณ
ที่ดินนั้นตั้งอยู่ภายในกำหนดเวลาสามสิบวันนับแต่วันปิดประกาศ
หรือได้มานำหรือส่งตัวแทนมานำพนักงานเจ้าหน้าที่ทำการสำรวจรังวัดตามวันและเวลาที่พนักงานเจ้าหน้าที่ประกาศกำหนด
และในการออกโฉนดที่ดินเฉพาะรายตาม มาตรา ๕๙ ทวิ แห่งประมวลกฎหมายที่ดินนี้
ก่อนที่จะมีการออกโฉนดที่ดินจะต้องได้รับอนุมัติจากผู้ว่าราชการจังหวัดในกรณีมีเหตุผลความจำเป็นก่อน
ตามระเบียบของคณะกรรมการจัดที่ดินแห่งชาติ ฉบับที่ ๑๒ (พ.ศ. ๒๕๓๒)
ว่าด้วยเงื่อนไขการออกโฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ เมื่อได้รับอนุมัติแล้ว
พนักงานเจ้าหน้าที่จะดำเนินการออกโฉนดที่ดินให้กับผู้ขอต่อไป อย่างไรก็ตาม หากได้เคยมีโครงการเดินสำรวจออกหนังสือแสดงสิทธิในที่ดิน
แต่เจ้าของที่ดินไม่ไปนำเดินสำรวจ ถือว่าเจ้าของที่ดินสละสิทธิในที่ดินและไม่ใช่ผู้ซึ่งปฏิบัติตามมาตรา
๒๗ ตรี แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน
จะไม่สามารถออกหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินเป็นการเฉพาะรายตามมาตรา ๕๙ ทวิ ได้<o:p></o:p>

               ๒. กรณีเป็นที่ดินที่เจ้าของที่ดินได้ครอบครองทำประโยชน์ภายหลังวันที่ประมวลกฎหมายที่ดินใช้บังคับ
(วันที่ ๑ ธันวาคม ๒๔๙๗) สามารถออกโฉนดที่ดินได้เพียงวิธีเดียว คือ
โดยการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินตามมาตรา
๕๘ และ ๕๘ ทวิ วรรคสอง (๓) แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน กรณีนี้โฉนดที่ดินจะถูกกำหนดห้ามโอนสิบปี
เว้นแต่เป็นการตกทอดทางมรดกหรือโอนให้แก่ทบวงการเมือง
องค์การของรัฐบาลตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งองค์การของรัฐบาล
รัฐวิสาหกิจที่จัดตั้งโดยพระราชบัญญัติ หรือโอนให้แก่สหกรณ์เพื่อชำระหนี้
โดยได้รับอนุมัติจากนายทะเบียนสหกรณ์<o:p></o:p>

                 กรณีตามข้อ ๑. และ ๒.
จะออกโฉนดที่ดินได้ไม่เกิน ๕๐ ไร่ ถ้าขอออกเกิน ๕๐ ไร่
จะต้องได้รับอนุมัติจากผู้ว่าราชการจังหวัด
ตามระเบียบของคณะกรรมการจัดที่ดินแห่งชาติ ฉบับที่ ๑๒ (พ.ศ. ๒๕๓๒) ว่าด้วยเงื่อนไขการออกโฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์<o:p></o:p>

                   จากข้อเท็จจริงของท่าน
เข้าใจว่าที่ดินที่มีการออกโฉนดที่ดินในครั้งแรกเป็นการออกสืบเนื่องจากที่ดินที่มีหลักฐาน
ส่วนที่ดินจำนวน ๑๐ ไร่ เป็นที่ดินที่ไม่มีหลักฐาน
การพิจารณาออกโฉนดที่ดินในครั้งนั้นเจ้าพนักงานที่ดินจึงไม่สามารถออกโฉนดที่ดินให้ได้
สำหรับที่ดินจำนวน ๑๐ ไร่ ที่ไม่มีหลักฐานสำหรับที่ดิน 
เจ้าพนักงานที่ดินจะพิจารณาออกโฉนดที่ดินให้ได้ตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขที่แจ้งให้ทราบในข้อ
๑. และ ๒.<o:p></o:p>

……………………………………………..<o:p></o:p>