การออกโฉนดที่ดินสามารถดำเนินการได้ทั้งการออกโฉนดที่ดินเฉพาะรายและการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดิน โดยพิจารณาจากหลักฐานที่ดิน และที่ดินอยู่ในหลักเกณฑ์ที่จะออกโฉนดที่ดิน คือ ผู้มีสิทธิในที่ดินได้ครอบครองและทำประโยชน์แล้ว และไม่เป็นที่ดินที่ต้องห้ามมิให้ออกโฉนดที่ดินตามกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔๓ (พ.ศ. ๒๕๓๗) ออกตามความในพระราชบัญญัติให้ใช้ประมวลกฎหมายที่ดิน พ.ศ. ๒๔๙๗ ข้อ ๑๔ เช่น ที่ดินสงวนหวงห้าม ที่ดินที่ราษฎรใช้ประโยชน์ร่วมกัน ที่เขา ที่ภูเขา ที่เกาะ ป่าไม้ถาวร ป่าสงวนแห่งชาติ เป็นต้น ตามหลักเกณฑ์ดังนี้<o:p></o:p>

                กรณีมีหลักฐานในที่ดิน เช่น ส.ค. ๑, น.ส. ๓, น.ส. ๓ ข., น.ส. ๓ ก., น.ค. ๓, กสน. ๕, ใบจอง, ใบเหยียบย่ำ สามารถขอออกโฉนดที่ดินเป็นการเฉพาะรายได้ตามมาตรา ๕๙ แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน โดยยื่นคำขอที่สำนักงานที่ดินจังหวัด/สาขา/ส่วนแยก ท้องที่ที่ที่ดินตั้งอยู่ (สำนักงานที่ดินอำเภอไม่สามารถยื่นคำขอออกโฉนดที่ดินได้) และนำหลักฐาน บัตรประชาชน ทะเบียนบ้าน หลักฐานการเปลี่ยนคำนำหน้านาม ชื่อตัว ชื่อสกุล (ถ้ามี) ไปเป็นหลักฐานประกอบคำขอ หรือนำทำการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินตามมาตรา ๕๘ และ ๕๘ ทวิ แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน<o:p></o:p>

                  กรณีไม่มีหลักฐานในที่ดิน<o:p></o:p>

              ๑. กรณีเป็นกรณีมีการครอบครองและทำประโยชน์ในที่ดินต่อเนื่องกันมาก่อนวันที่ประมวลกฎหมายที่ดินใช้บังคับ (วันที่ ๑ ธันวาคม ๒๔๙๗) สามารถออกโฉนดที่ดินได้ ๒ วิธี คือ<o:p></o:p>

                          ๑.๑  การเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินตามมาตรา ๕๘ และ ๕๘ ทวิ วรรคสอง (๒) แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน ในปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๖๓ มิได้มีโครงการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินและสอบเขตที่ดินในพื้นที่ ตำบลแม่สูน อำเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม่แต่อย่างใด เนื่องจากการจัดทำโครงการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินและสอบเขตที่ดินในแต่ละปีงบประมาณ จะประกาศกำหนดพื้นที่จังหวัดที่ทำการเดินสำรวจฯ จากข้อมูลปริมาณงานที่คาดว่าจะสามารถดำเนินการได้ตามเป้าหมายและแผนงานโครงการ ทั้งนี้ ขึ้นอยู่กับปัจจัยเรื่องงบประมาณและอัตรากำลังเจ้าหน้าที่ โดยท่านสามารถตรวจสอบในเบื้องต้นว่า ที่ดินของท่านอยู่ในหลักเกณฑ์ที่สามารถออกโฉนดที่ดินได้หรือไม่ ผ่านทาง Application Line โดยการสแกน QR Code (ตามเอกสารแนบ) และเพิ่มเพื่อนใน Line “บอกดิน” แล้วแจ้งตำแหน่งที่ดิน โดยดำเนินการตามขั้นตอน ดังนี้                <o:p></o:p>

                               ๑) นำโทรศัพท์มือถือไปยืนกลางแปลงที่ดิน กดแชร์ตำแหน่ง<o:p></o:p>

                            ๒) พิมพ์รายละเอียดผู้แจ้ง ชื่อ-สกุล ตามบัตรประชาชน ที่อยู่ เบอร์โทรศัพท์ ระบุข้อมูลว่า ที่ดินไม่มีหรือมีหลักฐาน (เช่น ส.ค. ๑, น.ส. ๓, น.ส. ๓ ก. เป็นต้น)<o:p></o:p>

                                 ๓) ถ่ายรูปหลักฐานที่ดิน (ถ้ามี)<o:p></o:p>

                                 ๔) โดยจะแจ้งผลการตรวจสอบกลับผ่านทาง Line<o:p></o:p>

                               อนึ่ง Line “บอกดิน” ไม่ใช่การรับคำขอออกโฉนดที่ดินแต่เป็นช่องทางการให้บริการเพื่อการมีส่วนร่วมและประชาชนได้รับสิทธิในที่ดินได้อย่างถูกต้องตามกฎหมายที่เกี่ยวข้อง โดยการนำข้อมูลตำแหน่งที่ดินที่ได้รับแจ้งจากประชาชน ไปใช้ในการจัดทำแผนงานด้านการบริหารจัดการที่ดินของรัฐบาล เช่น โครงการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินในปีงบประมาณต่อๆ ไป ตามความเหมาะสมภายใต้งบประมาณและอัตรากำลัง หรือโครงการตามนโยบายอื่นของรัฐบาล เป็นต้น

                            ๑.๒ ขอออกโฉนดที่ดินเป็นการเฉพาะรายตามมาตรา ๕๙ ทวิ แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน โดยยื่นคำขอที่สำนักงานที่ดินจังหวัด/สาขา/ส่วนแยก ท้องที่ที่ที่ดินตั้งอยู่ (สำนักงานที่ดินอำเภอไม่สามารถยื่นคำขอออกโฉนดที่ดินได้) ซึ่งกรณีนี้เจ้าของที่ดินจะต้องเป็นผู้ที่ได้ปฏิบัติตามมาตรา ๒๗ ตรี แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน กล่าวคือ เมื่อผู้ว่าราชการจังหวัดได้ประกาศกำหนดท้องที่และวันเริ่มต้นของการสำรวจรังวัดทำแผนที่ เจ้าของที่ดินซึ่งครอบครองที่ดินโดยไม่มีหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ที่ดินและไม่มีหลักฐานสำหรับที่ดิน ถ้าประสงค์จะได้สิทธิในที่ดินนั้นให้แจ้งการครอบครองที่ดินต่อเจ้าพนักงานที่ดิน ณ ที่ดินนั้นตั้งอยู่ภายในกำหนดเวลาสามสิบวันนับแต่วันปิดประกาศ หรือได้มานำหรือส่งตัวแทนมานำพนักงานเจ้าหน้าที่ทำการสำรวจรังวัดตามวันและเวลาที่พนักงานเจ้าหน้าที่ประกาศกำหนด และในการออกโฉนดที่ดินเฉพาะรายตาม มาตรา ๕๙ ทวิ แห่งประมวลกฎหมายที่ดินนี้ ก่อนที่จะมีการออกโฉนดที่ดินจะต้องได้รับอนุมัติจากผู้ว่าราชการจังหวัดในกรณีมีเหตุผลความจำเป็นก่อน ตามระเบียบของคณะกรรมการจัดที่ดินแห่งชาติ ฉบับที่ ๑๒ (พ.ศ. ๒๕๓๒) ว่าด้วยเงื่อนไขการออกโฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ เมื่อได้รับอนุมัติแล้ว พนักงานเจ้าหน้าที่จะดำเนินการออกโฉนดที่ดินให้กับผู้ขอต่อไป อย่างไรก็ตาม หากได้เคยมีโครงการเดินสำรวจออกหนังสือแสดงสิทธิในที่ดิน แต่เจ้าของที่ดินไม่ไปนำเดินสำรวจ ถือว่าเจ้าของที่ดินสละสิทธิในที่ดินและไม่ใช่ผู้ซึ่งปฏิบัติตามมาตรา ๒๗ ตรี แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน จะไม่สามารถออกหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินเป็นการเฉพาะรายตามมาตรา ๕๙ ทวิ ได้<o:p></o:p>

                ๒. กรณีเป็นที่ดินที่เจ้าของที่ดินได้ครอบครองทำประโยชน์ภายหลังวันที่ประมวลกฎหมายที่ดินใช้บังคับ (วันที่ ๑ ธันวาคม ๒๔๙๗) สามารถออกโฉนดที่ดินได้เพียงวิธีเดียว คือ โดยการเดินสำรวจออกโฉนดที่ดินตามมาตรา ๕๘ และ ๕๘ ทวิ วรรคสอง (๓) แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน กรณีนี้โฉนดที่ดินจะถูกกำหนดห้ามโอนสิบปี เว้นแต่เป็นการตกทอดทางมรดกหรือโอนให้แก่ทบวงการเมือง องค์การของรัฐบาลตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งองค์การของรัฐบาล รัฐวิสาหกิจที่จัดตั้งโดยพระราชบัญญัติ หรือโอนให้แก่สหกรณ์เพื่อชำระหนี้ โดยได้รับอนุมัติจากนายทะเบียนสหกรณ์<o:p></o:p>

                 กรณีตามข้อ ๑. และ ๒. จะออกโฉนดที่ดินได้ไม่เกิน ๕๐ ไร่ ถ้าขอออกเกิน ๕๐ ไร่ จะต้องได้รับอนุมัติจากผู้ว่าราชการจังหวัด ตามระเบียบของคณะกรรมการจัดที่ดินแห่งชาติ ฉบับที่ ๑๒ (พ.ศ. ๒๕๓๒) ว่าด้วยเงื่อนไขการออกโฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์<o:p></o:p>

...................................................